Gerilme Beyazlaması ve Çatlaklar (Stress Whitening / Stress Cracks)
Aşırı deformasyon veya kalıntı basınç altında çıkarma kaynaklı beyazlaşma ve zamanla ortaya çıkan çatlaklar.
Nasıl Tanınır?
- Gerilen bölgeler beyazlaşır (itici çevresi, undercut bölgeleri, film menteşeler).
- Gerilme çatlakları üretimden GÜNLER-HAFTALAR sonra ortaya çıkabilir (müşteride!).
- Agresif ortam maddeleriyle (alkali, gres) temas çatlamayı hızlandırır.
Fiziksel Nedenler
- Malzemenin izin verilen maksimum deformasyonu aşılmış (dış zorlama veya çarpılma).
- Kalıntı basınç altında çıkarma: parça atmosfere çıkınca iç katmanlar dış katmanları gerer.
- Islanma/difüzyon/şişme süreçleri molekül bağlarını zayıflatır (ortam etkisi).
- Keskin kenarlı metal insertlerin çentik etkisi.
Makine Başında Çözüm Adımları
Adımları sırayla ve tek tek uygulayın: her değişiklikten sonra birkaç çevrim bekleyip sonucu değerlendirin. İyileşme yoksa değişikliği geri alıp sonraki adıma geçin.
- Kalıntı basıncı düşür: ütülemeye erken geç, ütüleme basıncını/süresini azalt, soğuma süresini artır.
- Kısmi kristalinlerde: kalıp ve eriyik sıcaklığını artırmayı dene.
- Film menteşeleri SICAK durumda çalıştır.
Kalıp, Tasarım ve Malzeme Çözümleri
- Kalıp tasarımını sertleştir (deformasyon kavite hacmini büyütüyorsa parça sıkışır).
- Kenarları yuvarlat, et kalınlığı sıçramalarından kaçın.
- Ortam maddeleri belliyse malzemeyi ortama göre seç; yüksek moleküler ağırlık tercih et.